Kepimpinan dan Organisasi di Sekolah (Dapatan kajian)

DAPATAN KAJIAN

Kajian jurnal atas talian 

Dapatan kajian ini adalah berdasarkan kajian daripada jurnal Nurlaili Abd Wahab & Mohd Yusof Abdullah. (2019).

Kepimpinan Guru Besar di Sekolah Agama Kerajaan A 

Menerusi kajian jurnal yang dirujuk, gaya kepimpinan di sekolah agama kerajaan A diukur melalui tiga jenis gaya kepimpinan iaitu gaya kepimpinan autokratik, demokratik dan lepas bebas. Hasil kajian deskriptif yang dijalankan bagi melihat ketiga-tiga jenis gaya kepimpinan tersebut ditunjukkan dalam jadual 1.

     Menurut data analisis deskriptif jurnal tersebut, hasil analisis yang sepadan ditunjukkan dalam jadual 1. Sebanyak 30 item telah diajukan kepada 300 orang responden yang terdiri daripada kalangan guru-guru di sekolah agama kerajaan A bagi mengukur gaya kepimpinan guru besar sekolah tersebut. Daripada jumlah tersebut, boleh dilihat hasil analisis gaya kepimpinan autokratik ialah nilai min 3.88, manakala gaya kepimpinan demokratik ialah nilai min 3.88, dan gaya kepimpinan lepas bebas ialah nilai min 3.80. Hasil daripada analisis tersebut juga telah menunjukkan bahawa di antara ketiga-tiga gaya kepimpinan yang diamalkan oleh guru besar sekolah agama kerajaan A, responden memberi maklum balas bahawa gaya kepimpinan autokratik dan gaya kepimpinan demokratik berada pada tahap tinggi dan nilai min bagi kedua-dua gaya kepimpinan tersebut adalah sama. Manakala gaya kepimpinan lepas bebas pula berada pada tahap yang sedikit kurang daripada gaya kepimpinan autokratik dan gaya kepimpinan demokratik.

Tahap pengurusan kerja Guru Besar di Sekolah Agama Kerajaan A di Daerah A

Menerusi kajian jurnal yang sama, sebanyak 10 item telah diajukan kepada 300 orang responden bagi mengukur tahap pengurusan kerja guru besar. Hasil kajian bagi melihat tahap pengurusan kerja guru besar ditunjukkan dalam jadual 2.

Hasil analisis daripada dapatan kajian tersebut menunjukkan bahawa pengurusan kerja berada pada tahap tinggi dengan nilai min 3.85. Ini menunjukkan bahawa responden memberi maklum balas yang positif terhadap pengurusan kerja guru besar di sekolah.

Tahap Kepuasan Kerja Guru di Sekolah Agama di Daerah A

Pengkaji juga telah membuat analisis data kajian untuk mengenal pasti tahap kepuasan kerja guru di Sekolah Agama Kerajaan A di Daerah di daerah tersebut. Sebanyak 20 item telah diajukan kepada 300 responden bagi mengukur tahap kepuasan kerja guru dan hasilnya ditunjukkan dalam jadual 3.

Hasil analisis daripada jurnal tersebut menunjukkan bahawa kepuasan kerja guru berada pada tahap yang tinggi dengan nilai min 3.85. Ini menunjukkan bahawa responden setuju dengan gaya kepimpinan dan pengurusan kerja yang diamalkan guru besar di sekolah tersebut.

Hubungan Gaya Kepimpinan dan Pengurusan Kerja Guru Besar dengan Kepuasan Kerja Guru di Sekolah Agama Kerajaan A di Daerah A

Seterusnya, analisis data kajian ini juga dilakukan oleh pengkaji bagi mengenal pasti hubungan gaya kepimpinan dan pengurusan kerja guru besar dengan kepuasan kerja guru dengan menggunakan ujian korelasi Pearson.

Hasil daripada analisis korelasi pearson tersebut, didapati bahawa hubungan antara gaya kepimpinan keseluruhan guru besar dengan kepuasan kerja guru adalah positif dengan hubungan signifikan dan nilai pekali (r=0.561**) manakala hubungan antara pengurusan kerja guru besar dengan kepuasan kerja guru juga positif dengan hubungan signifikan dan nilai pekali (r=0.680**). Dapatan ini menggambarkan bahawa semakin baik gaya kepimpinan dan amalan pengurusan kerja yang diamalkan guru besar, semakin baik kepuasan kerja yang dialami guru-guru.

Hubungan Gaya Kepimpinan Autokratik, Demokratik, Lepas Bebas dan Pengurusan Kerja Guru Besar dengan Kepuasan Kerja Guru di Sekolah Agama Kerajaan A Di Daerah A

Akhir sekali, menerusi kajian journal tersebut, analisis data kajian juga dilakukan bagi mengenal pasti hubungan gaya kepimpinan autokratik, demokratik, lepas bebas dan pengurusan kerja guru besar dengan kepuasan kerja guru di Sekolah Agama Kerajaan A di Daerah tersebut dengan menggunakan ujian korelasi Pearson.

Menerusi hasil analisis korelasi Pearson jurnal yang dikaji, didapati bahawa ketiga-tiga jenis gaya kepimpinan guru besar berhubung secara positif dan signifikan dengan kepuasan kerja guru. Secara spesifiknya, nilai pekali tertinggi antara gaya kepimpinan autokratik (r=0.604) diikuti gaya kepimpinan demokratik (r=0.527) dan gaya kepimpinan lepas bebas (r=0.477). Dapatan ini menggambarkan bahawa ketiga-tiga jenis gaya kepimpinan berhubung dengan kepuasan kerja guru-guru.

Daripada jadual tersebut, dapat dilihat bahawa kekuatan perhubungan antara gaya kepimpinan guru besar dengan kepuasan kerja guru menunjukkan hubungan langsung. Hasil analisis korelasi Pearson jurnal yang dikaji mendapati bahawa hubungan antara pengurusan guru besar dengan kepuasan kerja guru adalah positif dengan hubungan signifikan dan nilai pekali (r=0.680**). Dapatan ini menggambarkan bahawa semakin baik amalan pengurusan yang diamalkan guru besar, semakin baik kepuasan kerja yang dialami guru-guru.

Struktur / Carta Organisasi di Sekolah 

    Di sekolah, struktur organisasi perlu diurus dengan bijaksana dan ditadbir dengan sempurna dan cekap (Zaidatol, 1990). Carta organisasi sekolah bermula daripada Pengetua dan diikuti dengan Penolong Kanan Pentadbiran, Penolong Kanan Hal Ehwal Murid, Penolong Kanan Kokurikulum dan Kaunselor. Penolong Kanan Pentadbiran terbahagi kepada dua bahagian kerja iaitu bahagian pentadbiran dan bahagian kurikulum. Bahagian kurikulum sendiri pula terbahagi kepada dua iaitu Guru Kanan Matapelajaran yang diketuai oleh Ketua Panitia bagi setiap mata pelajaran dan pusat sumber. Seterusnya Penolong Kanan Hal Ehwal Murid harus mengendalikan empat kerja iaitu dari segi disiplin, pendaftaran pelajar, kantin dan Skim Pinjaman Buku Teks (SPBT). Penolong Kanan Kokurikulum pula ditugaskan untuk mengendalikan dua bahagian iaitu bahagian sukan dan bahagian kelab. Sukan terbahagi kepada dua iaitu rumah sukan dan olahraga ataupun dikenali sebagai permainan. Bahagian kelab juga mempunyai dua bahagian iaitu persatuan dan unit beruniform. Akhir sekali, Kaunselor merupakan satu jawatan yang penting dalam membentuk sahsiah yang baik dalam diri pelajar dan tugasnya adalah dalam bimbingan dan kerjaya.  

Jawatan dan peranan secara terperinci:

PENGETUA

1. Bertanggungjawab dalam peningkatan Kurikulum dan Kokurikulum serta memastikan pelaksanaannya selaras dengan dasar Kementerian Pendidikan.
2. Bertanggungjawab dalam hal pengurusan, pentadbiran dan kewangan sekolah.
3. Mewujudkan hubungan dua hala dengan komuniti dan agensi-agensi luar.

SENARAI TUGAS PENGETUA

1. PENTADBIRAN

• Melaksanakan segala prosedur perlantikan dan pengesahan dalam jawatan semua kakitangan di bawah kelolaan dan bidang kuasanya.
• Melaksanakan prosedur bagi menamatkan perkhidmatan perletakan, persaraan, penggantungan, pelepasan guru-guru dan kakitangan.
• Mengambil langkah-langkah tertentu yang berhubung kait dengan soal percutian kakitangan di sekolahnya.
• Mewujudkan struktur organisasi sekolah bagi menentukan pembahagian kerja dan tugas kakitangan sekolahnya.
• Menyediakan senarai tugas dan tanggungjawab guru dan kakitangan sokongan.
• Menyimpan dan menyelenggarakan rekod-rekod peribadi guru dan kakitangan bukan guru.
• Menyediakan Laporan Nilaian Prestasi Tahunan, Berkala, Laporan Sulit Khas, dan Laporan Nilaian Prestasi Khas bagi semua kakitangan di bawahnya.
• Meluluskan permohonan penggunaan bangunan dan kemudahan yang ada di sekolah mengikut syarat-syarat yang dibenarkan oleh pihak yang berkuasa.
• Merancang dan memastikan pelaksanaan takwin sekolah yang telah disusun dan ditetapkan itu berjalan dengan lancar.
• Menjadi pengerusi Lembaga Tatatertib Sekolah.
• Menjadi Penasihat Persatuan Ibu Bapa Guru dan memastikan bahawa segala keputusan dilaksanakan dengan teratur dan berkesan.
• Mempengerusikan mesyuarat-mesyuarat yang diadakan di peringkat sekolah yang melibatkan guru dan kakitangan.
• Menghadiri mesyuarat di Pejabat Pendidikan Daerah, Zon Sekolah, Jabatan Pendidikan Negeri, Kementerian Pendidikan Malaysia atau jabatan-jabatan kerajaan yang lain.

2.   PENGURUS KOKURIKULUM

• Menyelia dan mengawal polisi dan objektif sekolah selaras dengan polisi Kementerian Pendidikan.
• Menentukan sasaran sekolah, merancang peningkatan pengajaran dan pembelajaran.
• Memastikan guru mengajar berpandukan Sukatan Pelajaran dan Rancangan Pelajaran rnengjkut peruntukan waktu yang ditetapkan.
• Menentukan kualiti dan kuantiti kerja pelajar serta pemeriksaan buku pelajar.
• Menentukan polisi-polisi mengenai penilaian dan peperiksaan dilaksanakan. Data-data analisis peperiksaan digunakan untuk perancangan dan tindakan susulan.
• Menyelia dan mencerap proses P&P.
• Memeriksa Buku Rekod Mengajar Guru, Buku Kemajuan Pelajar, Buku Profil, Buku Kedatangan Pelajar dan Buku Kegiatan Kokurikulum dari masa ke masa.
• Menentukan dasar tugas pengajaran guru bagi penyediaan jadual waktu.
• Menentukan keberkesanan pengguna PSS.
• Memastikan panitia matapelajaran melaksanakan strategi dan program pendidikan dengan berkesan.
• Memastikan polisi untuk aktiviti kokurikulum.

3.   PEMBANGUNAN DIRI PELAJAR

• Mernastikan pelaksanaan program pembangunan diri pelajar, Kemahiran Mengurus Diri, Kemahiran Belajar dan Motivasi.
• Menentukan polisi-polisi mengenai pelaksanaan disiplin sekolah.

4.    PENGURUSAN DAN PEMBANGUNAN

• Memastikan pendaftaran kemasukan dan pertukaran pelajar.
• Menyemak Buku Jadual Kedatangan Pelajar.
• Menentukan proses pemberian biasiswa dan bantuan-bantuan lain kepada pelajar dijalankan dengan adil dan mengikut prosedur yang ditentukan.
• Memastikan Skim Pinjaman Buku Teks dilaksanakan dengan adil dan baik.
• Memastikan polisi peperiksaan awarn dilaksanakan mengikut peraturan.
• Menandatangani surat akuan serta sijil berhenti sekolah.
• Memastikan program-program kesihatan dijalankan dengan sempurna.
• Bertanggungjawab di atas penggantungan dan pembuangan pelajar.
• Mengambil langkah-Iangkah menjaga keselamatan pelajar semasa berada di sekolah.
• Memastikan perkhidmatan bimbingan dan kaunseling berfungsi dengan baik.

5.    KEWANGAN

• Menentukan anggaran perbelanjaan tahunan.
• Mengawal dan menyemak pembenan perkapita, gaji guru dan staf sokongan, rekod akaun, laporan penyata kewangan dan punca-punca kewangan SUWA,KERAJAAN DAN ASRAMA.
• Memastikan penyediaan penyata akaun sekolah yang belum diaudit dan dokumen-dokumen sokongan serta membuat tindakan susulan ke atasnya.
• Mengawal stok dan harta benda sekolah.

PENOLONG KANAN PENTADBIRAN (PKP)

1. Melaksanakan dan menjalankan segala tugas dan tanggungjawab pengetua semasa ketiadaannya di sekolah.
2. Mengajar sebilangan daripada waktu mengikut arahan pengetua yang ditetapkan dari semasa ke semasa.
3. Bertanggungjawab kepada pengetua dalam soal-soal yang berhubungkait dengan kurikulum, pentadbiran dan pengurusan sekolah, hubungan dengan masyarakat dan juga keselamatan.
4. Membantu pengetua dalam pengurusan dan pentadbiran sekolah yang mempunyai sidang petang.
5. Memberi segala bantuan kepada pengetua dalam tugas menyelia dan menilai pengajaran dan pembelajaran di sekolah.
6. Membantu pengetua dalam semua aspek perancangan, pengurusan dan pelaksanaan program dan projek sekolah.

SENARAI TUGAS PENOLONG KANAN PENTADBIRAN (PKP)

1.    PENTADBIRAN

• Membantu menyelenggara dan menyelaras kutipan data, maklumat dan juga perangkaan yang diperlukan dari semasa ke semasa.
• Membantu merancang takwin sekolah dan dalam menentukan program aktiviti sepanjang tahun.
• Membantu menyelia kerja-kerja semua guru dan kakitangan bukan guru.
• Membantu dan menyediakan anggaran belanjawan tahunan sekolah dalam menentukan perbelanjaan mengurus dan perbelanjaan pembangunan.
• Menyelaras penyediaan penyata kewangan untuk audit tahunan yang teratur bagi sekolahnya.
• Menyelaras bagi semua pungutan yuran seperti wang runcit, sewa, asrama, sukan dan permainan dan sebagainya.
• Menjadi ahli Lembaga Tatatertib Sekolah dengan memberi pandangan terhadap salah laku pelajar dengan mengambil bahagian cergas dalam mesyuaat dan juga perbincangan.
• Menandatangani semua cek sekolah bersama-sama dengan Guru Besar dan juga Pengerusi Persatuan Ibu Bapa Guru.

2.    KEBERSIHAN DAN KEINDAHAN SEKOLAH

• Membantu dalam merancang dan menyedia program bagi kebersihan dan keindahan sekolah.
• Memastikan bahawa program keceriaan sekolah dilaksanakan dengan jayanya oleh mereka yang diberi tanggungjawab untuk melaksanakannya.

3.    KESELAMATAN

• Merancang segala langkah keselamatan sekolah bersama-sama dengan Guru Besar.
• Merancang dan melaksanakan bersama-sama dengan Guru Besar, latihan mencegah kebakaran dan kegiatan-kegiatan seumpamanya.

4.    KANTIN

• Membuat penyeliaan kantin sekolah bersama-sama dengan Penolong Kanan Hal Ehwal Murid.

5.    BUKU TEKS

• Menentukan pemilihan dan penggunaan semua buku teks dan juga buku rujukan sekolah

6.    PENGURUSAN

• Membantu dalam penentuan tugas guru / kakitangan sokongan.
• Membantu menyelaras hal ehwal peperiksaan / kursus / latihan untuk guru / kakitangan.
• Membantu menyelenggara dan penyelaras kutipan data / maklumat dan perangkaan.
• Membantu merancang takwim sekolah.
• Membantu menyelia kerja-kerja kakitangan sokongan.
• Membantu menyediakan anggaran belanjawan tahunan sekolah.
• Menyelaras semua jenis kutipan yuran.
• Menjadi ahli jawatankuasa pelaporan tatatertib sekolah.

Rujukan:

1. Nurlaili Abd Wahab & Mohd Yusof Abdullah. (2019). Hubungan Gaya Kepimpinan dan Pengurusan Kerja Guru Besar dengan Kepuasan Kerja Guru Sekolah Agama Kerajaan Johor. Jurnal ILMI 8(1), 136-150. Diperoleh daripada http://www.kuim.edu.my/journal/index.php/JILMI/article/download/355/305
2. Hamidah Yusof & Ching, K. Y. (2014). Gaya Kepimpinan Pengetua dan Hubungannya Dengan Keberkesanan Sekolah. Management Research Journal, 3, 93-106. diperoleh daripada http://ejournal.upsi.edu.my/index.php/MRJ/article/view/1492
3. Rosnah Ishak, Mohd Faizal A. Ghani & Saedah Siraj. (2017). Amalan kepimpinan organisasi pembelajaran di sekolah berprestasi tinggi Malaysia. JuPiDi: Jurnal Kepimpinan Pendidikan, 1(2), 1-12. Diperoleh daripada https://sare.um.edu.my/index.php/JUPIDI/article/view/8290